Niemcy na urlopie

Już Skiba kiedyś proponował, aby biura podróży opracowały dodatkowe oznaczenie hoteli pod względem ilości Niemców przypadających na metr kwadratowy :) Okazuje się, że i sami Niemcy widzą, że mogą być (i czasem są) źle postrzegani przez tubylców i innych urlopowiczów. Przeczytajcie, co publikuje Focus Online:

Deutsche verhalten sich im Urlaub offenbar ganz schön daneben. Fast jeder Zweite hat sich schon einmal für das Verhalten seiner Landsleute im Ausland geschämt.

Die meisten von ihnen (69 Prozent) empfanden es als peinlich, wenn Deutsche im Gastland ein herablassendes Verhalten gegenüber den Einheimischen zeigten...

Auch Trunkenheit (67 Prozent) und übertriebene Beschwerden (64 Prozent) auf einer Reise sorgen immer wieder dafür, dass sich mancher für seine Landsleute schämt. Gleiches gilt für unpassende Kleidung, also zum Beispiel das Tragen kurzer Hosen beim Betreten einer Kirche. Über dieses fehlende Gespür für die Sitten vor Ort ärgern sich 62 Prozent der Befragten.

Das Empfinden von Peinlichkeit hängt offenbar mit dem Bildungsabschluss zusammen: Nur zwölf Prozent der Befragten ohne Berufsausbildung schämen sich für unpassendes Verhalten der Deutschen auf Reisen, aber 61 Prozent derer, die Abitur oder einen Hochschulabschluss haben.

• offenbar - oczywisty
• das Verhalten - zachowanie
• die Landsleute - rodacy
• sich schämen - wstydzić się
• peinlich - przykro, nieprzyjemnie, "głupio"
• herablassend - pretensjonalnie
• die Einheimischen - tubylcy, krajowcy
• die Trunkenheit - pijaństwo
• übertriebene Beschwerden - przesadzone skargi
• unpassende Kleidung - nieodpowiedni strój
• beim Betreten einer Kirche - przy wejściu do kościoła
• fehlende Gespür für die Sitten - brak zrozumienia dla (lokalnych) zwyczajów
• hängt offenbar mit dem Bildungsabschluss zusammen - najwyraźniej ma związek z poziomem wykształcenia
• die Abitur - matura
• Hochschulabschluss - ukończenie szkoły wyższej

Niezależnie od zbliżającego się sezonu urlopowego chciałabym zachęcić was do zakupu polecanych przeze mnie publikacji dotyczących języka niemieckiego:

Dlaczego szczególnie teraz jest to opłacalne? Z dwóch powodów:

• w czerwcu do każdego zamówienia na dowolne publikacje wydawnictwo dołącza prezent o wartości 24,90 zł w postaci audiobooka Odwieczne prawa życia w formacie mp3. To tak jakbyś kupił 2 produkty o POŁOWĘ taniej!
• do 15 czerwca otrzymasz "5 x więcej Złotych Punktów" za każdą zakupioną publikację, do wybrania przy następnym zamówieniu.

WARTO!

Mega-Panne bei T-Mobile

We wtorek, 21.04.2009 ok. 40 mln użytkowników sieci T-Mobile nie mogło korzystać ze swoich komórek. Poczytajcie, jak pisze o tym niemiecka prasa, czyli konkretnie Stern:

Mega-Panne bei T-Mobile. Stundenlang waren rund 40 Millionen Handy-Kunden nicht erreichbar, weil durch den Ausfall von zwei Zentralcomputern das D1-Netz weitgehend zusammengebrochen war. Am Tag nach dem Blackout hat der Konzern mit der Ursachenforschung begonnen. Bislang ohne rechten Erfolg

Nach dem bundesweiten Ausfall im T-Mobile-Netz wird am Mittwoch fieberhaft nach den Gründen gesucht. Am Dienstag mussten Millionen T-Mobile-Handykunden über Stunden aufs mobile Telefonieren verzichten. Zwei von drei Zentralcomputern waren nach Angaben der Telekom ausgefallen. Wie es zu der massiven Panne bei T-Mobile kommen konnte, blieb aber zunächst unklar. Am Abend wurden die Systeme wieder hochgefahren, was sich dann über Stunden hinzog, um nicht einen erneuten Zusammenbruch auszulösen.

• Mega-Panne - "die Panne" to awaria. Mega-Panne - mega-awaria :)
• stundenlang - godzinami. Analogicznie: tagelang, monatelang, jahrelang...
• der Ausfall - tu: przerwa, przestój, awaria, ale także strata, ubytek, nieodbycie się, wypadanie.
• weitgehend - daleko, w dużym stopniu
• zusammengebrochen - załamana (tu: sieć)
• Blackout - hm.. tu mam pewnie problem z przetłumaczeniem. Chodzi o totalne załamanie, "utratę przytomności"
• Ursachenforschung - badanie przyczyn
• bislang - dotychczas
• bundesweit - w całych Niemczech
• fieberhaft - gorączkowo
• Handykunden - klienci sieci komórkowej
• über Stunden - godzinami (analogicznie do stundenlang). Natomiast "Überstunden" to nadgodziny
• auf .. verzichten - zrezygnować z czegoś
• massiv - masywny, ogromny
• unklar - niejasno
• die Systeme wurden wieder hochgefahren - serwery zostały znowu postawione. W przeciwieństwie do "hochfahren" jest "runterfahren" - zamknąć komputer, serwer.
• um nicht einen erneuten Zusammenbruch auszulösen - aby nie wywołać nowego załamania, awarii.
• auslösen - uruchamiać, wzbudzać (np. uczucie), wywoływać (np. panikę). Der Auslöser - wyzwalacz (np. aparatu fotograficznego), mechanizm włączający

Madonna spadła z konia

Jak obiecałam w poprzednim poście dzisiaj pierwsza porcja konkretów z niemieckojęzycznych mediów.

Zaczynamy od informacji z Stern.de na temat wypadku królowej popu - Madonny.

Madonna wegen Paparazzi vom Pferd gestürzt

Glück im Unglück für Popstar Madonna: Die Sängerin ist bei einem Reitausflug vom Pferd gestürzt, zog sich aber nur leichte Verletzungen zu. Schuld an dem Unfall sollen aufdringliche Fotografen gewesen sein.
(...)
Madonna habe in New York Freunde besucht, erklärte ihre Sprecherin Liz Rosenberg. Bei einem Reitausflug sei sie von Fotografen bedrängt worden. Diese seien aus dem Gebüsch regelrecht auf Madonna zugestürzt, dabei soll das Pferd zurückgescheut haben. Die Sängerin erlitt demnach Prellungen und "kleinere Verletzungen" und sei vorübergehend im Krankenhaus behandelt worden.

• ist ... gestürzt - spadła. Podczas spadania podmiot się "rusza", czyli czasownikiem posiłkowym jest "sein" a nie "haben"
• zog sich aber nur leichte Verletzungen zu - nabawiła się tylko lekkich zranień. Zuziehen - nabawić się, ściągnąć coś na siebie
• Schuld an dem Unfall sollen aufdringliche Fotografen gewesen sein - winnymi wypadku są (podobno) natrętni fotografowie. Słówko "sollen" sugeruje winę fotografów, ale o niej nie przesądza. Aufdringlich - natrętny.
• Madonna habe Freunde besucht, sie sei von Fotografen bedrängt worden - klasyczne przykłady relacji prasowych z użyciem Konjunktiv Perfekt (tak się ta gramatyczna konstrukcja chyba nazywa). Na lekcjach niemieckiego to zupełnie nieintuicyjna tortura, ale w praktyce w mediach bardzo często stosowana w przypadku cytowania wypowiedzi innych osób lub publikowania niepotwierdzonych informacji. Bedrängen - dręczyć.
• Diese seien aus dem Gebüsch regelrecht auf Madonna zugestürzt, dabei soll das Pferd zurückgescheut haben - "Diese" oznacza tutaj wymienionych w poprzednim zdaniu fotografów. Słówka "seien", "soll" znowu oznaczają, że najprawdopodobniej wszystko się właśnie tak odbyło, ale nie ma pewności. Zurückgescheut - koń się wystraszył i cofnął.
• Die Sängerin erlitt demnach Prellungen und "kleinere Verletzungen" und sei vorübergehend im Krankenhaus behandelt worden. Erlitten - odnosić (obrażenia). Prellungen - stłuczenia, vorübergehend - przejściowo, behandeln - leczyć, traktować, obchodzić się.

Insulaner

Dzisiejszy post sponsoruje liczba mnoga :)

Inspiracją było słówko die Insulaner, które w moich uszach dziwnie brzmi, a znaczy "wyspiarze" (czyli mieszkańcy wyspy). Później okazało się, że liczba pojedyncza to der Insulaner - wyspiarz lub die Insulanerin - mieszkanka wyspy (bo chyba nie "wyspiarka"?!)
Mieszkańców wyspy można również nazwać bardziej intuicyjnie, czyli der Inselbewohner lub die Inselbewohnerin.

Zawsze bawiło mnie też słowo die Palästinenser, które w polskich uszach (na podstawie niemieckiej wymowy) brzmi jak "palestinendza". Jak łatwo się domyślić oznacza ono mieszkańców Palestyny. Analogicznie Palestyńczyk to der Palästinenser, a Palestynka die Palästinensin.

Słówkiem zbudowanym na podobnej zasadzie jest die Opelaner, czyli pracownicy zakładów Opla, o których w taki właśnie sposób mówi się często w niemieckiej telewizji. Zgodnie z powyższą zasadą męski pracownik Opla to der Opelaner, a żeńska pracownica die Opelanerin. Nie wiem, na ile taka forma jest oficjalnie zaakceptowana, ale w każdym razie w mediach jest szeroko stosowana.

Die Kinder der Opelaner singen ein Lied:

Vorleser

Oskary rozdane! Jednego z nich otrzymała moja ulubiona Kate Winslet za rolę z filmie "Lektor". Przeczytałam kilka opinii o filmie i mnie zainteresował. Okazało się, że jest produkcji Niemcy - USA i jego niemiecki tytuł brzmi "Der Vorleser".

Szukając informacji o filmie trafiłam na stronę www.vorleser.net, która absolutnie nie jest poświęcona filmowi, tylko jest nieprzebranym źródłem niemieckich tekstów w formacie mp3! Niemieckich jeśli chodzi o język, w którym są nagrania, a nie język utworzenia, bo znajdziecie tam dzieła najróżniejszych autorów: Edgara Alana Poe, Andersena, Kafki, Balzaka, Sofoklesa, Juliusza Verne i wielu innych. Horrory, Biblia, traktaty filozoficzne, opowieści erotyczne - jedni powiedzą "co tylko dusza zapragnie", a inni "smar mydło i powidło" :) I co najważniejsze - wszystko za darmo! Naprawdę jestem pod wrażeniem objętości oferowanych zasobów! A do każdego "słuchowiska" można sobie ściągnąć tekst - podobno słuchanie i czytanie tego samego jest bardzo efektywnym sposobem nauki języka.

Jedynym problemem (przynajmniej dla mnie) jest czas, jaki mogę poświęcić na słuchanie :) Ale jeśli ktoś jeździ w długie trasy samochodem, albo idzie daleko do szkoły to od dzisiaj nie musi mu się nudzić po drodze: może słuchać ciekawych opowiadań, książek, rozpraw PRZY OKAZJI szlifując swój niemiecki! Przyjemne z pożytecznym :)

I przy okazji: vorlesen to znaczy właśnie "przeczytać". Jest to czasownik rozdzielny i jego rozkazująca forma (często stosowana) brzmi: liess mal vor! - przeczytaj!

Weiberfastnacht

W Niemczech rozpoczyna się właśnie najbardziej gorący okres karnawału. Zaczyna się dzisiaj czyli w Weiberfastnacht, a kończy się na środzie popielcowej (Aschermittwoch). Dzisiaj jest szczególny dzień dla kobiet - mają prawo do obcinania mężczyznom krawatów :) Punktualnie o godzinie 11.11 setki przebranych w barwne kostiumy kobiet wdziera się do ratuszy w Düsseldorfie, Bonn, Kolonii, Moguncji i innych niemieckich miastach, by obciąć krawaty urzędnikom i otrzymać symboliczny klucz do bram miasta. Mężczyźni (nie tylko w ratuszach) o tym wiedzą i przychodzą do pracy w najbardziej nielubianych "zwisach męskich", bo zwyczaj ten jest pilnie przestrzegany. Pewnie zazdroszczą Polakom jedzenia pączków w tym dniu :)

Najbliższy poniedziałek czyli Rosenmontag jest kulminacją zabaw karnawałowych. W większości miast odbywają się parady przebierańców pieszo, na wozach, z orkiestrami, w których bierze udział naprawdę dużo ludzi. Całe szkoły, urzędy (wraz z burmistrzem), firmy, stowarzyszenia, grupy przyjaciół... Dzieci szczególnie polują na rozrzucane cukierki. Każda stacja telewizyjna, szczególnie regionalna przekazuje na żywo relacje z ulic swoich największych miast. Jak to wygląda np. w Moguncji można zobaczyć tutaj:

Jak zwykle są zwolennicy takiej rozrywki, ale i tacy wśród których uchodzi to za "obciach". Warto pooglądać w tych dniach niemieckie stacje telewizyjne i wyrobić sobie swoje zdanie :)

Adventskalender

Podczas adwentu bardzo popularne są w Niemczech kalendarze adwentowe. U nas już też powoli się upowszechniają, chociaż na razie głównie czekoladowe dla dzieci. Sam zwyczaj przeznaczony jest w zasadzie dla dzieci, ale jest na tyle miły, że zaczyna mieć szersze zastosowanie. Właśnie znalazłam kalendarz dla.. uczących się niemieckiego :) Niestety zamiast czekoladek w każdym okienku znajdują się zadania do rozwiązania. Na pocieszenie jednak szybko dodaję, że ich rozwiązywanie nie musi być całkiem "za darmo". Po pierwsze czegoś Cię nauczy, a poza tym masz szanse na wygranie super nagród. Do rozwiązania jest 4 x 6 zadań. Wynikiem każdej grupy zadań jest jedno słowo (odgadnięte 6., 12., 18. i 24. grudnia), które należy wysłać, aby wziąć udział w losowaniu nagród. A jeśli odgadniesz wszystkie 4 słowa masz szansę na wygranie nagrody głównej (losowanej 7. stycznia) - czytnika e-booków Sony E-Book-Reader PRS-505! Zasady i opis nagród (oczywiście po niemiecku) znajdziesz tutaj. Tak więc ustaw sobie zakładkę na kalendarz adwentowy wydawnictwa Hueber, zaglądaj codziennie od 01.grudnia i - wygrywaj! :)

NDR Kultur

Jak już wiecie spędzałam urlop w bliskim sąsiedztwie Niemiec i miałam przez to okazję słuchania niemieckiego radia. Szczególnie zwróciłam uwagę na NDR Kultur, głównie ze względu na język, jakim się posługują. Spikerzy w większości (komercyjnych) stacji mówią szybko, potocznie i niewyraźnie. W NDR Kultur mówią jakby specjalnie do osób uczących się niemieckiego: wyraźnie, w miarę powoli i dużymi literami :) Budowa zdań, słownictwo itd. też są takie "literackie", ale w pozytywnym znaczeniu. Bardzo dobrze się tego słucha, a przy okazji można się czegoś dowiedzieć.

Ja na przykład trafiłam na audycję o jakimś festiwalu tańca w Berlinie. Taniec nieszczególnie mnie interesuje, ale pani, która o nim opowiadała mówiła dość ciekawie. Nowością dla mnie było określenie

• Zeitgenössisches Tanz - jako taniec współczesny (ale za to "sztuka współczesna" to "moderne Kunst")

A "klassisches Tanz" to już łatwo się domyślić, że jest taniec klasyczny.

Polecam więc słuchanie NDR Kultur jako podcast. Do odbioru wymagany jest darmowy program Miro Player. Miłego słuchania!